میدان نوزدهم یقینست خواجه عبدالله انصاری
خواجه عبدالله انصاری / صد میدان
از میدان مبالات میدان یقین زاید. یقین بی‌گمانیست، و این سه بابست: علم یقین است، و عین یقین است، و حق یقین است. علم یقین استدلالیست، وعین یقین استدراکیست، و حق یقین حقیقتیست. علم یقین مطالعتست، و عین یقین مکاشفتست، و حق یقین مشاهدتست. علم یقین از سماع روید، و عین یقین از الهام روید، و حق یقین از عیان روید. علم یقین سبب شناختنست، وعین یقین از سبب بازرستنست، و حق یقین از انتظار و تمییز آزاد گشتنست.
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این متن، سه نوع یقین معرفی شده است: علم یقین، عین یقین و حق یقین. علم یقین به استدلال و دانش مربوط می‌شود و از طریق مطالعه به دست می‌آید. عین یقین به تجربه و درک مستقیم وابسته است و از الهام ناشی می‌شود. حق یقین به حقیقت و واقعیت اشاره دارد که از مشاهده مستقیم به دست می‌آید. به طور کلی، علم یقین شناختی از طریق دلایل و استدلال‌هاست، عین یقین درک و تجربه‌ای شخصی است و حق یقین، حقیقتی عمیق و بدون شک و تردید است.