فصل ۱۶۶ عینالقضات همدانی
اگر عاشق را در دار فنا بفنا شعور بود زهی درد و قلق که در جان وی پدید آید زیرا که مشاهده جمال بخود موجب لذت بود بغیر و چون لذت نبود و جوهر وجود از لذت والم خالی نبود روا نبود که بود زیرا که جوهر قابل متضّادان است عَلی سَبیل البَدَل.
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
اگر عاشق در این جهان فانی شعور داشته باشد، دچار درد و رنج زیادی خواهد شد. زیرا زیبایی و جمال باید لذت بخش باشد و در غیر این صورت، وجود انسان از لذت تهی خواهد بود. این نشان میدهد که انسان میتواند احساسات متضاد را تجربه کند.