نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

قصیدهٔ شمارهٔ ۳۲۵ - در توصیف زلف و تخلص بنام نامی مظهرالعجایب غالب کل غالب علی‌بن ابی‌طالب علیه السلام گوید قاآنی

قاآنی / قصاید / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

تو ای نیلوفر بویا که خورشیدت دلیلستی

شب یلداستی مه را که بس تار و طویلستی

پناه گلشن رضوان و خلوت‌خانهٔ قدسی

شبستان ملک یا آشیان جبرئیلستی

گهی دور قمر را دود آتشگاه نمرودی

گهی بر گرد گل ریحان بستان خلیلستی

گهی در بر کف ‌موسی ترا گه طلعت یوسف

ز نیل سوده پیچان موج‌زن دریای نیلستی

گهی در آتش‌وگاهی میان طشت خون اندر

سیاه و سوخته مانا سیاووش قتیلستی

چو تر گردد بریزد مشک ‌از هم بس‌ شگفت آید

به قید عاشقان ای زلف تر زنجیر پیلستی

به خلد و سلسبیلش راه نبود مرد عاصی را

تو عاصی‌از چه‌ردر پابن خلد و سلسبیلشی

تو را در سایه طاووس بهشت ای سایهٔ طوبی

غلط‌گفتم‌که طوبی را به سر ظل ظلیلستی

شنیدستم که مار آید دلیل خلد شیطان را

سیه ماری به سوی خلد شیطان را دلیلستی

بجز از سایهٔ تو کی توان جستن عدیل تو

به‌روی یار خزم زی که بی‌یار و عدیلستی

مرا بر نیلیستی دیده شنجرفی به هجر اندر

تو را تا تودهٔ شنجرف اندر زیر نیلستی

قرامحمود یا خود شاملو ای طرهٔ جانان

سیه خیمه ترا اندر چه گلشن وز چه ایلستی

بیفشان خویش را تا گویمت تبت‌ کجا باشد

به‌خود بشکن بگویم تا به چینت چند میلستی

ز تیره ابر نوروزی همی بارد به لالستان

هرا دو دیده لالستان و تو ابر بخیلستی

به‌هرکس وعدهٔ فردوس اعلی از تو در طاعت

مگر خاک ره شاهنشه دین را وکیلستی

پناه دین حق نفس نبی مقصود حرف کن

علی کایینهٔ ذات خداوند جلیلستی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر توصیف زیبایی‌ها و ویژگی‌های نیلوفر است که به عنوان نماد روشنایی و عشق به تصویر کشیده شده است. شاعر به بازی‌های نور و سایه در میان گل‌ها و موجودات بهشتی اشاره می‌کند و زیبایی و جذابیت نیلوفر را با ماه، آتش، و دیگر نمادهای طبیعی مقایسه می‌کند. همچنین، شاعر از عواطف عمیق و جستجوی عشق و دوستی سخن می‌گوید و به نقش دین و معنویت در زندگی اشاره می‌کند. نیلوفر نماد زیبایی‌های بهشتی و عشق است، و در این شعر به زوایای مختلف آن پرداخته شده است.