بخش ۲۴ - آگاهی خسرو از عشق فرهاد امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی / خسرو و شیرین / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
حکایت فاش گشت اندر زمانه
به گوش عالمی رفت این فسانه
چو اندر شهر گشت این داستان نو
رسید آگاهی اندر گوش خسرو
که شیرین راز عشق سست بنیاد
به دل شد رغبت خسرو به فرهاد
ندیمان هر چه بشنیدند از آن راز
همه گفتند شه را یک به یک باز
فتاد اندر دل شه خارخاری
که دامان گلشن بگرفت خاری
بزرگ امید گفتش کانچه رای است
منت گویم دگر به دان خدای است
روان کن نامهای با یادگاری
عتاب و لطف را در وی شماری
جواب نامه را چون باز خوانیم
مزاجش هر چه باشد بازدانیم
وزان پاسخ قیاس خویش گیریم
بدان اندازه کاری پیش گیریم
ملک فرمود کاین معنی صواب است
کلید هر سؤالی را جوابست
دبیر خاص را فرمود تا زود
کند نوک قلم را عنبر آلود
به املای ملک مرد هنرسنج
فشاند از کلک چوبین گوهرین گنج
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این حکایت، خبری درباره عشق خسرو به فرهاد و راز عاطفی شیرین به او میرسد. خسرو با شنیدن این داستان و تأثیر آن بر دلش، تصمیم میگیرد که نامهای به فرهاد بنویسد و در آن احساسات و خواستههایش را بیان کند. او میفهمد که باید از آداب و لطافت در نوشتن نامهاش بهرهبرداری کند تا پاسخ مناسبی دریافت کند. در نهایت، خسرو به دبیر خود دستور میدهد تا با ظرافت و دقت نامه را بنویسد و این نشاندهنده اهمیت این موضوع برای اوست.