بخش ۴۰ - ۱۲ - النوبة الاولى میبدی
رشیدالدین میبدی / ۲- سورة البقره
قوله تعالی: أَ وَ لا یَعْلَمُونَ نمیدانند ایشان أَنَّ اللَّهَ یَعْلَمُ که اللَّه میداند ما یُسِرُّونَ آنچه نهان میدارند وَ ما یُعْلِنُونَ (۷۷) و آنچه آشکارا میکنند.
وَ مِنْهُمْ أُمِّیُّونَ و هست از جهودان قومی که نویسنده نهاند لا یَعْلَمُونَ الْکِتابَ توریة ندانند از نوشته، إِلَّا أَمانِیَّ مگر چیزی خوانند از فراشنیده، وَ إِنْ هُمْ إِلَّا یَظُنُّونَ (۷۸) و نیستند مگر بر پنداره که میپندارند و گمان میبرند.
فَوَیْلٌ لِلَّذِینَ ویل ایشان را یَکْتُبُونَ الْکِتابَ بِأَیْدِیهِمْ که نوشته مینویسند بدست خویش ثُمَّ یَقُولُونَ و آن گه میگویند هذا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ این از نزدیک خداست عز و جل لِیَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِیلًا تا بفروختن حق به بهای اندک میخرند، فَوَیْلٌ لَهُمْ ویل ایشان را مِمَّا کَتَبَتْ أَیْدِیهِمْ از آن دروغ که مینویسند بدست خویش وَ وَیْلٌ لَهُمْ مِمَّا یَکْسِبُونَ (۷۹) و ویل ایشان را از آنچه میستانند از رشوت.
وَ قالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ و گفتند که نرسد بکسی از ما آتش دوزخ فردا إِلَّا أَیَّاماً مَعْدُودَةً مگر روزی چند شمرده قُلْ پاسخ کن ایشان را و گوی أَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللَّهِ عَهْداً نزدیک اللَّه پیمانی گرفته دارید؟ فَلَنْ یُخْلِفَ اللَّهُ عَهْدَهُ اگر دارید اللَّه عهد خود را خلاف نکند، أَمْ تَقُولُونَ عَلَی اللَّهِ ما لا تَعْلَمُونَ یا بر خدای عز و جل چیزی میگویید که ندانید.
بَلی مَنْ کَسَبَ سَیِّئَةً آری هر که بدی کند وَ أَحاطَتْ بِهِ خَطِیئَتُهُ و در آید گرد بر گرد وی گناه وی فَأُولئِکَ أَصْحابُ النَّارِ ایشانند که دوزخیانند هُمْ فِیها خالِدُونَ (۸۱) ایشان جاوید در آنند.
وَ الَّذِینَ آمَنُوا و ایشان که بگرویدند و رساننده را استوار گرفتند وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ و نیکیها کردند أُولئِکَ أَصْحابُ الْجَنَّةِ ایشانند که بهشتیاناند هُمْ فِیها خالِدُونَ (۸۲) ایشان در آن بهشت جاودانند.
وَ إِذْ أَخَذْنا مِیثاقَ بَنِی إِسْرائِیلَ و عهد گرفتیم و پیمان ستدیم از فرزندان یعقوب لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ که تا نپرستید جز از اللَّه وَ بِالْوالِدَیْنِ إِحْساناً و پدر و مادر را نوازند و با ایشان نیکویی کنند وَ ذِی الْقُرْبی و با خویشان و نزدیکان وَ الْیَتامی و با کودکان پدر مردگان وَ الْمَساکِینِ و با درویشان وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً و مردمان را نیکویی گوئید، وَ أَقِیمُوا الصَّلاةَ و نماز بهنگام بپای دارید وَ آتُوا الزَّکاةَ و زکاة مال خویش بدهید ثُمَّ تَوَلَّیْتُمْ پس از آن وصیت که شما را کردیم برگشتید إِلَّا قَلِیلًا مِنْکُمْ مگر اندکی از شما وَ أَنْتُمْ مُعْرِضُونَ (۸۳) و از وفا روی گردانیدید.
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
آیات فوق به بررسی وضعیت بنیاسرائیل و رفتارهای نادرست برخی از آنان میپردازد. خداوند میفرماید که این افراد نمیدانند که او به تمامی اعمال و پنهانکاریهایشان آگاه است. برخی از میان آنان، افرادی هستند که نهتنها از کتاب آسمانی اطلاعی ندارند، بلکه فقط چیزهایی را میشنوند و بر اساس آن خیال و گمان میکنند. خداوند به آنها هشدار میدهد که نوشتن مطالب بهدست خود و نسبت دادن آن به خداوند، در حقیقت عذاب الهی را به دنبال دارد. همچنین، آنها گمان کردهاند که آتش جهنم به آنها نخواهد رسید و بر خداوند چیزی میگویند که نمیدانند، در حالی که هر کس بدی کند و در فساد غرق شود، عذاب الهی را در آغوش خواهد گرفت. در مقابل، مومنان که کارهای نیک انجام میدهند به بهشت خواهند رفت. آیتها همچنین به پیمان خداوند با بنیاسرائیل اشاره دارند که آنان ملزم به پرستش تنها خدا، نیکی به والدین، خویشاوندان و یتیمان و رفتار نیک با مردم هستند. با این حال، پس از این وصیت، بسیاری به آن عمل نکردند و از آن رویگردان شدند.