نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

اصناف دزدان و گدایان ملا احمد نراقی

ملا احمد نراقی / باب چهارم

اما نوع اول: یعنی دزدان، بعضی از ایشان که اجتماعی دارند که با یکدیگر متفق می شوند و بر سر راههای مسلمانان رفته قطاع الطریق هستند و بعضی دیگر متوسل می شوند به سلاطین و وزراء و حکام و صدور، و ملازمت اعاظم را وسیله ظلم و تعدی بر رعایا می سازند و از مال ایشان می خورند و جمعی دیگر که از مال مردم به این انواع بهره ندارند، تدبیرات می کنند، مثل نقب کندن و کمند انداختن و کیسه بریدن و داخل خانه ها شدن و امثال اینها.

اما نوع دوم: یعنی گدایان نیز چند صنفند: بعضی خود را کور، یا مفلوج، یا مریض می نمایند یا آنکه طفلی را بر سر راهها به طریق میت می خوابانند و بعضی گریه و زاری را شعار خود می کنند و طایفه ای اصرار و ابرام را پیشنهاد خود می سازند و جمعی به کارهای عجیبه و سخنان غریبه، بازار گدائی خود را رونق می دهند چنانچه بعضی به مسخرگی و سخنان خنده آمیز گفتن و طایفه ای به تقلید مردم و برخی به خوش آمدگوئی و تملق و چرب زبانی و گروهی به شعبده بازی مدارا می کنند و جمعی دیگر به قصه خوانی و قلندری و طایفه ای به خواندن شعرهای لطیفه یا کلام مسجع به صوت حسن و غنا، از طعمه مردم منتفع می شوند و از این قبیل اند خوانندگان و مغنیان و بعضی دیگر ریا و شید و تسبیح بزرگ دانه و جامه پشمینه و ذکر را وسیله گذران خود می سازند و بعضی درس خواندن و در مدرسه نشستن، یا تعزیه خوانی یا پیشنمازی را مایه گدائی خود قرار می دهند و صنفی دیگر خود را طبیب یا جراح یا کحال نامیده، پاره ای حشیشها و گیاههای بی فایده را بر دور خود می چینند، و بعضی از معجونها می سازند، و زنان و بی عقلان را به آن فریب می دهند و قسمی دیگر خود را در معرض رمالی و منجمی و فال گیری و دعا نویسی و تعبیر خواب کردن در آورده اند و نوعی دیگر که زبان سخن گوئی دارند خود را در معرض واعظی در می آورند و طامات و طرهات برهم می بافند و غیر اینها از اصناف گدایان که هر یک طوری را وسیله خوردن مال مردم ساخته و تمام زندگانی خود را صرف نوعی از حرف گدائی نموده اند و از مبدأ و معاد، و مقصود آفرینش و ایجاد غافل اند.

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن درباره دو نوع دزدان و گدایان صحبت می‌کند. دزدان به دو دسته تقسیم می‌شوند: 1. گروهی که به صورت سازمان‌یافته فعالیت می‌کنند و با همکاری یکدیگر در مسیرهای مسلمانان رو به سرقت می‌زنند یا با مقامات و حکام به ظلم بر مردم می‌پردازند. 2. گروهی دیگر که از روش‌های مختلفی مانند نقب زدن، کمند انداختن یا ورود به خانه‌ها برای دزدی استفاده می‌کنند. گدایان نیز به چند دسته تقسیم می‌شوند: 1. افرادی که خود را بیمار یا نیازمند جا می‌زنند، به ویژه آنها که کودکان را به ظاهر مرده در خیابان قرار می‌دهند. 2. کسانی که با گریه و زاری، شعبده بازی یا خنده و شوخی مردم را فریب می‌دهند و به جذب کمک‌های مالی می‌پردازند. 3. برخی دیگر با تظاهر به علم و دانش، نظیر گویندگی، دعا نویسی، یا حتی با انجام کارهای مذهبی و تعزیه‌خوانی، به جمع‌آوری مال از مردم مشغول‌اند. به طور کلی، هر یک از این افراد و گروه‌ها با روش‌های مختلفی تلاش می‌کنند تا زندگی خود را از مال مردم بگذرانند و به ارزش‌های اصلی زندگی غافل‌اند.