نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۶۷ - رفیعای نابینی رحمة اللّه رضاقلی خان هدایت

رضاقلی خان هدایت / روضهٔ اول در نگارش احوال مشایخ و عارفین / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)

اصلش از قصبهٔ نائین و خود از محققین. عارفی آگاه، عاشقی صاحب پایگاه، صاحب علوم معنوی و صوری و مظهر تجلیات آثاری و نوری طالب مشاهده. معاصر صفویه بوده است. این رباعی از او نوشته می‌شود:

این قوم که در پناه ریش آمده‌اند

گرگند که در لباس میش آمده‌اند

برگشته ز اسلام و به خویش آمده‌اند

پس رفته و در گمان که پیش آمده‌اند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن درباره یک عارف و عالم به نام نایینی صحبت می‌کند که به حقایق معنوی و ظاهری دست یافته و در عصر صفویه زندگی کرده است. او در این رباعی نقدی بر برخی افراد جامعه دارد که به ظاهر مسلمان هستند اما در حقیقت به اصول خود بازگشته و اسلام را رها کرده‌اند. در این شعر، او به تناقض بین ظاهر و باطن این افراد اشاره می‌کند و آنها را به گرگ‌هایی تشبیه می‌کند که در لباسی مبدل (میش) ظاهر شده‌اند.