نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۵ - در مدح حضرت امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام صغیر اصفهانی

صغیر اصفهانی / قصاید / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

آنانکه پاس حرمت حیدر نداشتند

ایمان بذات خالق اکبر نداشتند

گر با علی شدند مخالف عجب مدار

تصدیق ز ابتدا به پیمبر نداشتند

گوش همه ز فضل علی در غدیرخم

پر شد ولی چه سود که باور نداشتند

افشاند شه ز لعل گهرها و مفلسان

همت بضبط آن در و گوهر نداشتند

چندی به احمد ار گرویدند از نفاق

جز ملک و مال مقصد دیگر نداشتند

هرگز نداشتند به محشر عقیده‌ئی

ور نه چگونه خوف ز محشر نداشتند

کردند هر جفا که برآمد ز دستشان

ز آنرو که اعتقاد به کیفر نداشتند

گشتند چیره سخت به عنقای قاف قرب

زاغان که کر و فر کبوتر نداشتند

دین ثابت از علیست بلی آن فراریان

قدرت به فتح قلعهٔ خیبر نداشتند

در رزم خندق آن همه لشگر بجز علی

مردی حریف عمرو دلاور نداشتند

بی‌شک مقرر است بدوزخ حمیمشان

آنانکه حب ساقی کوثر نداشتند

قومی دلیل راه شناسند ز ابلهی

آن فرقه را که ره سوی داور نداشتند

من خاک پای پاکدلانی که جان و سر

دادند و دل ز مهر علی (ع) برنداشتند

جوید صغیر یاری از آن شه که انبیاء

جز او پناه و ملجاء و یاور نداشتند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن به مدح و فضیلت حضرت علی (علیه‌السلام) پرداخته و افرادی را که به او احترام نمی‌گذارند، به نقد می‌کشد. شاعر بیان می‌کند که کسانی که به علی مخالفت کردند، در حقیقت به خدا و پیامبر هم ایمان نداشتند. در غدیر خم، وقتی فضل و برتری علی بر دیگران اعلان شد، آن ها نتوانستند به این حقیقت ایمان بیاورند. همچنین از افرادی صحبت می‌کند که تنها به واسطه نفاق به اسلام گرویدند و به دنبال قدرت و مال بودند، نه ایمان واقعی. شاعر تاکید می‌کند که آن‌ها که به محبت علی اعتقاد نداشته‌اند، در روز قیامت گرفتار عذاب خواهند شد و در میدان جنگ، جرات رویارویی با علی را نداشتند. در پایان، شاعر به اهمیت وفاداری به علی و شخصیت‌های پاک و دلیر اشاره می‌کند و از آن‌ها که جان خود را در راه او فدای کردند، یاد می‌کند.