شمارهٔ ۴۲ - قطعه صغیر اصفهانی
صغیر اصفهانی / قطعات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
خون که افسرد چه نفعش ز عناب رسد
تشنه چو نمرد چه حاصل که بدو آبرسد
موقعیت مده از دست که سودی ندهد
نوش دارو که پس از مرک بسهراب رسد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این ابیات به موضوع عدم فایده در مواقعهای که دیر شده و کمبود فرصت اشاره دارند. شاعر میگوید که وقتی خون به افسردگی میرسد، دیگر فایدهای از عناب (که نمادی از شفا و بهبودی است) نخواهد داشت. همچنین، اگر تشنهای نمرد، نخواهی دانست که آب برایش چه سودی خواهد داشت. بنابراین، فرصتها را از دست ندهید، زیرا پس از وقوع یک مشکل، درمان و راه حل ممکن است فایدهای نداشته باشد. به عبارت دیگر، باید در زمان مناسب اقدام کرد، زیرا بعد از وقوع مشکلات، راهحلها بیفایده خواهند بود.