نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

۱۹- میرزا شاه حسین سام میرزا صفوی

سام میرزا صفوی / صحیفهٔ اول در ذکر سلاطین / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)

حسین بن شاه بیک بن امیر ذوالفنون ارغون، امیر ذوالنون یکی از امرای معتبر سلطان حسین بود و حکومت قندهار تعلق باو میداشت و بعد از او شاهی بیگ چند روز در آن ولایت علم ایالت برافراشت آخر محمد بابر پادشاه بن سلطان ابو سعید میرزا لشکر بدان ولایت کشید و او تاب مقاومت نیاورده در شهر قندهار متحصن شد و زمان محاصره سه سال امتداد یافت آخر بصلح شهر را تسلیم کرد و خود بصوب ولایت سند روان شد و تا آخر ایام حیات دارائی آن مملکت بدو مخصوص بوده است بعد از آنکه شاه روح، دست تصرف از شهر بدنش کوتاه کرد میرزا شاه حسین بر مسند پدر نشسته والی سند و آن حوالی شد و بعمارت قلاع و تعمیر بقاع موفق بود و حالیا قریب بیست سال است که فرمانفرمای آنجاست و او مشهور است که بحدت ذهن و دوام عیش مشغول بوده و گویند در تصویر دستی دارد و گاهی بگفتن نظم خاطر می گمارد و این مطلع از اوست :

دامن بمیان بر زده جانانه ام امروز

من عاشق آن طور یتیمانه ام امروز

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

حسین بن شاه بیک یکی از فرمانروایان معتبر زمان خود بود که حکومت قندهار را در اختیار داشت. پس از او، شاهی بیگ به مدت کوتاهی در آنجا حکومت کرد تا اینکه محمد بابر، پادشاه، حمله کرد. حسین بن شاه بیک نتوانست در برابر نیروهای بابر مقاومت کند و پس از سه سال محاصره، قندهار را تسلیم کرد و به شهر سند رفت. پس از آن، میرزا شاه حسین، پسر حسین، به مقام پدرش رسید و به ساخت قلاع و تعمیر بناها در آن منطقه پرداخت. او حدود بیست سال فرمانروایی کرد و به خاطر هوش و استعدادش شهرت یافت. از او شعری نیز به یادگار مانده که در آن عشقش را به زیبایی بیان کرده است.