نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

۶۴۳- مولانا خیالی سام میرزا صفوی

سام میرزا صفوی / صحیفهٔ ششم در طبقهٔ ترکان

بخش 1

در خدمت امرای ترک بسر می برد و در آخر بخدمت حضرت صاحبقرانی سرافراز شده از جمله مخصوصان گشت و فی الواقع لیاقت آن داشت چه، بسیار مرد فقیر و درویش نیک نفس خیرخواه بود و در شاعری نیز طبعش بسیار خوب افتاده و از شعرای ترک کم کسی را رتبه او تواند بود، دیوان غزل را تمام کرده و قصاید نیز دارد . و در مثنوی نیز خوب بود، جواب گوی و چوگان مولانا عارفی گفته، این بیت در تعریف جغه از آن کتابست :

باشینده جغه سی عنبر افشان

خویلر سر زلفی نک پریشان

در شهور سنه احدی و خمسین و تسعمایه در قزوین فوت شد و در مشهد مقدسه رضویه مدفون گشت این مطلع و بیت او هم خوب است :

بخش 2

نارنجی لباش ایچره گلور اول مه تابان

التونغه توتولیمش شانه سین بیر درو غلطان

در در آسلور هر سر گوشینده نگار ونک

یا ای له قرین بولمیش ایکی کوکب رخشان

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شخصی در حضور امرا ترک زندگی می‌کرد و به خدمت حضرت صاحبقرانی رسید و به عنوان یکی از خاصان دربار شناخته شد. او مردی فقیر و خوب‌نفس بود و در شاعری نیز استعداد خوبی داشت؛ دیوان غزل او کامل و قصاید و مثنوی‌هایش نیز از اعتبار خوبی برخوردار بودند. او در سال 1159 هجری قمری در قزوین درگذشت و در مشهد مقدس دفن شد. یکی از اشعارش به زیبایی توصیف شده و در آن به زیبایی و جذابیت معشوق اشاره دارد.