۶۶۷- مولانا بیره سام میرزا صفوی
سام میرزا صفوی / صحیفهٔ هفتم در ذکر سایر عوام / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
بخش 1
مرد بله و ساده است و بغایت از وادی شاعری بدور افتاده خوبی اش آنکه از قم است و حسن پوش، معایب آن مردم فاش گفته چنانکه میفرماید :
تا کی پیاده بی سر و پا دق و لق بود
مردمان گویند بی علت قمی
از این رهگذر منت بیشتر بر آن طایفه دارد که قرنهاست که در میان اهل سودا و بازار این مثل اشتهار دارد که « بی علت قمی اشتهار دارد .» و میگوید من آنرا تغییر داده و تأویل کرده او این علت را از ایشان رفع کردم، یکبار چند روزی بیماری کشیده این بیت فرموده اند (!)
قصیده ای دیگر گفته موسوم بدو کیسه و این بیت از آنجاست :
باقی ابیات از این قیاس توان کرد، اما احیانا از این نوع شعر هم از او سر میزند :
بخش 2
راست میگویند بی علت قمی است
اربعین یوم است بی ره خسته است
بخش 3
ناله ام از غمش دو دوک شده
غم خورم هر که سخن با مه من میگوید
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
دردم مرگ است و بیره جسته است بیت دلم از عشق چون دودوک شده