بخش ۴۰ خواجه عبدالله انصاری
خواجه عبدالله انصاری / سخنان پیر طریقت
پیر طریقت گوید: ذکر نه همه آنست که بر زبان داری ذکر حقیقی آنست که در میان جان داری توحید نه همه آنست که او را یگانه دانی توحید حقیقی آنست که او را یگانه باشی و از غیر او بیگانه خدایا هر که تو را جوید او را به نقد رستخیزی باید یا به تیغ ناکامی او را خون ریزی باید؛ هر که قصد تو کند روزش چنین است یا بهره درویش خود چنین است
خدایا همگان در فراق می سوزند و دوستدار در دیدار چون دوست دیده ورگشت دوستار را باشکیبائی چه کار؟
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
پیر طریقت میگوید ذکر واقعی تنها زبانی نیست، بلکه باید در عمق جان وجود داشته باشد. توحید نیز به صرف یگانه دانستن خدا نیست، بلکه به معنای یگانه بودن با او و بیتوجهی به غیر است. هر کس که به دنبال خدا باشد، باید با آزمایشها و چالشها روبهرو شود، و هر که به او نزدیکتر شود، باید صبر و تحمل بیشتری داشته باشد. در نهایت، همه در فراق معشوق میسوزند و کسانی که در جستجوی او هستند، باید با صبر مواجه شوند.