نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۴۳ - در مقام عشق فرماید اثیر اخسیکتی

اثیر اخسیکتی / قصاید / وزن: مفتعلن فاعلن مفتعلن فاعلن (منسرح مطوی مکشوف)

عشق برآورد گرد، از سر مردان مرد

گر تو، بسر زنده ی از سر این راه، گرد

فرد شو از هر دو کون تا بقبولی رسی

طالب مشرک مباش در ره مطلوب فرد

و الله، کافسار حکم بر سر دوران کنی

بر در او گر تو را، عشق بود پایمرد

صدق تو، گو، تا ز عجز با تو بشویند دست

نار، ز تولید حرق، آب ز تاثیر برد

مهربتت آرزوست، جان کن و ره رواز آنک

موده این موزه کیست چاره رو رهنورد

پیرهن روح تو جز عمل خیر نیست

چونکه بیفشاند جسم جامه جسم از نورد

روز قضا چون روی مفلس نا محترم

زین عمل ارکانت را چرخ چو معزول گرد

صبح قیامت دمید خیز و بیاور چو صبح

یک دم و صد آه کرم، یک لب و صد باد سرد

چهره چو زرنیخ داراشک چو شنگرف وپس

نقش گذاری نمای بر فلک لاجورد

گر همه دستی بگیر بوسه این جام درد

ور همه پائی بساز توشه این راه درد

عالم کشف و بسیط این همه قدس است و نور

بنده لونی و لام آن همه موم است و، ارد

گرد هوای نبرد بر رخ مردان نکوست

زلف عروسان طبع خوش نبود زیر گرد

از دل پر خون طلب جاه حقیقی چو لعل

بر در صورت ملاف همچو زر از روی زرد

نقش به افتاد خود، میطلبی پیشه کن

بارکشی چون بساط زخم پذیری چونرد

کاب تواضع نمای عربده شعله را

رخت بدوزخ برد در صف تنگ نبرد

جز دم تقطیع نیست نطق نهنک هوا

زین دو طرف هر چه دید هر دو بیکدم بخورد

بلبلی از سر بنه زانکه سوی باغ قدس

دام تو گفت است گفت بال تو گرداست گرد

نام طلب کن اثیر تا که بمانی چو روح

وین سخن از نام او بشنود و عکس وطرد

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن به بررسی عمیق عشق و تلاش برای رسیدن به حقیقت و کمال می‌پردازد. شاعر بر این باور است که عشق واقعی از دل مردان بزرگ ناشی می‌شود و برای دستیابی به آن باید از خودگذشتگی و صداقت نشان داد. او هشدار می‌دهد که نباید در جستجوی عشق و حقیقت دچار شک و تردید شویم و تاکید می‌کند که عمل خیر و روحانی موجب هدایت به سمت مقصد نهایی خواهد شد. شاعر به تصویر کشیدن روز قیامت و تاثیرات اعمال انسان در آن لحظه اشاره می‌کند و بر اهمیت طلب و جستجوی حقیقت تاکید می‌ورزد. او همچنین به نقایص انسانی و نیاز به تواضع در برابر موانع و چالش‌ها اشاره می‌کند و یادآور می‌شود که تنها با صبر و استقامت می‌توان به نور و حقیقت دست یافت. عشق و تلاش در جستجوی حقیقت برای فردی که در مسیر شناخت قرار دارد، ضروری است.