بخش ۳۷ - در ختم حکایت عطار
عطار نیشابوری / بلبل نامه / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
بشرح جان اگر ادراک داری
قدم بر فرق هفت افلاک داری
وگرنه با تو گفتم شرح اسرار
بود چون پیش اخشم بوی گلزار
چه سود آید ازین آیینه داری
که پیش چشم کور آیینه داری
تو شهبازی و مرغان خشم و شهوت
بپایت برنهادند بند غفلت
زیند دست غفلت پای بگشای
بفرق سر ره بی سر به پیمای
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به عمق معنای وجود انسان و تفاوت در ادراک اشاره می‌کند. او می‌گوید که اگر انسان توانایی درک واقعیات را دارد، می‌تواند به مرتبه‌ای بالاتر برسد، در غیر این صورت، مانند فردی است که با وجود داشتن آینه، نمی‌تواند خود را ببیند. او به انسان یادآوری می‌کند که با وجود قدرت و قابلیت‌هایش (نماد شهباز)، در دام غفلت اسیر شده است. در نهایت، او از انسان می‌خواهد که غفلت را کنار بگذارد و به درون خود بازگردد و راهی را بیابد که به اوصل کمال و ویژگی‌های برترش منتهی شود.