نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۶ امامی هروی

امامی هروی / اشعار دیگر / وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلاتن (مجتث مثمن مخبون)

دلم ز روح سحرگه سوال کرد به لفظی

چنانکه آب خجل گشت از او به گاه روانی

که چیست در همه عالم به طبع موجب صحت

که کیست در همه گیتی سجود حاتم ثانی

جواب داد دلم را که ای بر اسب تفکر

ز هر دو کون گذشته به گاه تیر عنانی

یکی می است که مرا را به نقد باز رهاند

به اتفاق طبایع ز اندوه دو جهانی

یکی پناه صدور است و افتخار اکابر

شهاب دولت و ملت، سپهر مهر معانی

ایا رسیده به جایی که هرچه در نظر آید

به فکر پیر خرد را به قدر برتر از آنی

مرا به یک دو صراحی، شراب لعل بر آنم

که از سوال و جواب خرد توام برهانی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شاعر در این ابیات، از دل خود سوالی درباره علت و اسباب صحت و راستی در عالم می‌پرسد. دلش پاسخ می‌دهد که یکی از این اسباب، شراب است که می‌تواند انسان را از اندوه رهایی بخشد. او همچنین به اهمیت تفکر و خرد در درک حقیقت اشاره می‌کند و می‌گوید که انسان باید از آنچه در نظر می‌آید فراتر برود و به عمق معناها توجه کند. در نهایت، به قدرت شراب و نقش آن در تسهیل فهم و مکاشفه‌های عقلانی اشاره می‌کند.