فصل ۱۰ عین‌القضات همدانی
عین‌القضات همدانی / لوایح / وزن: مفتعلن فاعلات مفتعلن فع (منسرح مثمن مطوی منحور)
چون سلطان روح بر مرکب عشق سوار شود رکاب دارش کم از جبرئیل نیاید و غاشیه دارش کم از میکائیل:
در عالم عشق اگر بکار آئی تو
در دفتر عشق در شمار آئی تو
جبریل امین رکاب دار تو بود
بر مرکب عشق اگر سوار آئی تو
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به توصیف مخصوصی از عشق و مقام عاشق پرداخته است. وقتی سلطان روح به عشق دست یابد، شایستگی او به حدی است که هیچ کس نمی‌تواند با او برابری کند؛ جبرئیل و میکائیل به عنوان نمادهای قدرت و فرشتگی در خدمت او هستند. همچنین بیان می‌شود که اگر کسی در عالم عشق فعالیت کند، در کتاب عشق ثبت خواهد شد و جبرئیل امین، که نماد حقیقت و الهام است، در کنار او خواهد بود. به طور کلی، عشق مقام بالایی دارد و عاشق را به درجه‌ای فراتر می‌برد.