فصل ۱۷۰ عین‌القضات همدانی
عین‌القضات همدانی / لوایح / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
عاشق را باید انس بمحبوب بدرجۀ باشد که اگر هزار زخم تیغ بر وی آید صفای انس را ملاک کند. ادریس نبی صَلَواتُ اللّه وَسَلامُه عَلَیه گفت در غلبات محبت: لَوْ کانَ بَیْنی وَ بَیْنَکَ بَحْرٌ مِنَ النّار لَطَرَحْتُ نَفْسی فیه شَوْقاً اِلَیکَ:
گر بحر پر آتش است از شوق تو من
خواهم که وجود خود در آن اندازم
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
عاشق باید به محبوبش آنقدر عشق ورزد که حتی اگر با زخم‌های زیادی روبه‌رو شود، هنوز هم محبت را ارجح بداند. ادریس نبی گفته است اگر بین او و محبوبش دریایی از آتش باشد، او با کمال شوق حاضر است جانش را در آن بیفکند. این بیان نشان می‌دهد که عشق حقیقی انسان را به جایی می‌رساند که از هر خطر و سختی برای رسیدن به معشوق دریغ نمی‌کند.