نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۴۹ فصیحی هروی

فصیحی هروی / ابیات پراکنده / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

هرگز مباش آتش سوزان سپند باش

خود را بسوز و دفع هزاران گزند باش

چون شعله سر مکش که برآرند از تو دود

شو خاک راه و در دو جهان سربلند باش

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این بیت شعر به انسان توصیه می‌کند که خود را فدای دیگران کند و به جای آسیب زدن به دیگران، به خوشبختی و آرامش خود بپردازد. شاعر به فرد می‌گوید که مانند آتش سوزان نباشد که دیگران را می‌سوزاند و خود را هم نابود می‌کند، بلکه باید مانند خاک نرم و خُود را فدای خیری کند تا در دنیا آبرو و اعتبار بالایی داشته باشد. به عبارت دیگر، باید در دو جهان از نظر اخلاقی و انسانی سربلند شود.