شمارهٔ ۳۵ قاآنی
قاآنی / قطعات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
ای وزیری که به دهر آنچه بود دلخواهت
همه از فضل خداوند میسر گردد
گر چکد نقطهای از کلک تو در بحر محیط
چون سخنهای تو موجش همه گوهر گردد
پشه در سایهٔ اقبال تو سیمرغ شود
باز از هیبت قهر تو کبوتر گردد
قطره از تربیتت لؤلؤ رخشنده شود
ذرّه از مهر تو خورشید منوّر گردد
گر به بال پشهای صورت حزم توکشند
بال او سختتر از سدّ سکندر گردد
میر ملک جم از آنجا که تو را دارد دوست
زیبد ار قدر تو با عرش برابرگردد
چند محروم ز لطف تو شود قاآنی
دل چون آینهاش از چه مکدرگردد
در علاج غمش امروز بکن تدبیری
کانچه تدبیر نمایی تو مقدر گردد
حالی او تشنهٔ آبست و تویی رود روان
از لب رود روان تشنه چسان برگردد
گرچه صد ره چو قلم تو بریش بند از بند
همچنان در ره اخلاص تو با سر گردد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به تواناییهای وزیری اشاره میکند که همه چیز به فضل او میسر است. او میگوید که اگر اندکی از دانش و قوه او به عمل آید، میتواند تأثیرات عظیمی داشته باشد و چیزهای بیارزش را به گوهرهای سپس تبدیل کند. همچنین، این وزیر میتواند پشه را به سیمرغ و کبوتر را به موجودی عظیم تبدیل کند. شاعر از قهر و محبت او یاد میکند و میگوید که حتی ذرهای از محبت او میتواند خورشیدی درخشان ایجاد کند. شاعر از قاآنی، در موقعیتی عاطفی، میخواهد که وزیر در درمان دردهای او تدبیری بکند و بر نقش او در زندگی دیگران تأکید میکند. در پایان، او بر این نکته تأکید دارد که حتی اگر فردی به سختی به مشکلاتش مخالفت کند، در نهایت در مسیر صداقت به وزیر باز میگردد.