نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۶۱ - قطعه ایرج میرزا

ایرج میرزا / قطعه‌ها / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

گویند ماکیان را باید گرفت و کشت

گر بر خلاف رسم کند نغمۀ خروس

بر گو که چون کنند اگر شاعری کند

شاعر پسند کودکی آماده چون عروس

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر به مسأله‌ای اشاره شده که اگر پرنده‌ای (ماکیان) خلاف عادت و رسم بجنبد (مثل نغمه خواندن خروس در غیر زمانش) باید گرفته و کشته شود. سپس از این موضوع به شاعری پرداخته می‌شود که با توجه به رفتار کودکانه و بی‌خبر از مسائل بزرگتر، باید با دقت و محدودیت رفتار کند. به نوعی این بیانگر اهمیت رعایت آداب و رسوم و نیز مسئولیت‌پذیری در هنر و شاعری است.