نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۱۷ جامی

جامی / روضهٔ دوم (در ذکر حکمت حکما) / وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

حکیمان گفته اند که همچنان که به عدل جهان آبادان گردد به جور ویران شود عدل از ناحیت خویش به هزار فرسنگ روشنایی بخشد و جور از جای خود به هزار فرسنگ تاریکی دهد.

به عدل کوش که چون صبح آن طلوع کند

فروغ آن برود تا هزار فرسنگی

ظلام ظلم چو ظاهر شود برآرد پر

جهان ز تیرگی و تلخ عیشی و تنگی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

حکیمان معتقدند که عدالت باعث آبادانی جهان می‌شود و ظلم موجب ویرانی آن. عدالت مانند صبحی است که نورش تا هزار فرسنگ می‌رسد، در حالی که ظلم همچون تاریکی است که تمامی زیبایی‌ها را محو می‌کند و زندگی را تلخ و تنگ می‌سازد. بنابراین باید در تلاش برای برپایی عدالت بود تا جهان نورانی و آباد گردد.