نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۶ جامی

جامی / روضهٔ ششم (در مطایبه) / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

فاضلی بر یکی از دوستان صاحب‌راز خود نامه می‌نوشت، شخصی در پهلوی او نشسته بود و به گوشه چشم نوشته وی را می‌خواند، بر وی دشوار آمد، بنوشت که اگر نه در پهلوی من دزدی زن‌به‌مزد نه نشسته بودی و نوشته مرا نمی‌خواندی همه اسرار خود بنوشتمی.

آن شخص گفت: والله ای مولانا که من نامه تو را مطالعه نکردم و نخواندم. گفت: ای نادان! پس این را که می‌گویی از کجا می‌گویی؟

هرآن کس که دزدیده بر سر مرد

شود مطلع شایدش خواند دزد

بر آن کار اگر مزد دارد طمع

همین به که نامش نهی زن به مزد

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

فاضلی برای یکی از دوستانش نامه می‌نوشت و شخصی در کنار او نشسته بود و به طور پنهانی متن نامه را می‌خواند. فاضلی این موضوع را متوجه شد و به او نوشت که اگر این شخص دزدی در کنار او نبود، می‌توانست رازهایش را به راحتی بنویسد. آن شخص ادعا کرد که نامه را نخورده است، اما فاضلی با کنایه به او گفت هر کس که دزدیده‌اش می‌خواند، به طور ناخودآگاه می‌فهمد که چه خوب و چه بدی در آن نهفته است. در نهایت، فاضلی به این نتیجه رسید که بهتر است از فردی که طمع به رازهایش دارد، دوری کند.