بخش ۳۱ - حفظ اعتدال حکیم نزاری
حکیم نزاری قهستانی / دستورنامه / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)
کسی را که می دم به دم می خورد
نماند ازاو هیچ تا بنگرد
گرادمان کنی باده بریک قرار
همه ساله ایمن شوی از خُمار
به شرطی که در نگذری ز اعتدال
وگرنه نیارد مزاج احتمال
مکن گرچه غالب تو باشی مری
برون شو اگر عاقلی از عِری
گرو هم نبندی که مرد خرد
نبندد گرو نیز اگر می‌برد
چو مجلس گران گردد و کلّه پُر
مقام ستیز و مری نیست مُر
چه ناچاره می‌بایدت کرد ایست
اگر بر رگی می‌زنی عیب نیست
غنیمت شمر گر چو حیلت گران
ز خود بگذرانی شرابی گران
اگر بر توان بست چالاکی است
که نا التفاتی ز ناباکی است
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر بیانگر تذکری درباره‌ی اعتدال در نوشیدن الکل و پرهیز از افراط است. شاعر می‌گوید آنکه نمی‌تواند به درستی از شراب لذت ببرد، بهتر است از آن دور شود. او تأکید می‌کند که با رعایت اعتدال، می‌توان از خمار و عوارض منفی آن در امان ماند. همچنین، توصیه می‌کند که نباید در مجلس‌های پرهیاهو و پرمخاطره شرکت کرد و در عوض، باید با عقل و خرد عمل کرد. در نهایت، این شعر به اهمیت حفظ تعادل در زندگی و پرهیز از افراط و تفریط اشاره دارد.