بخش ۱۲ - غزل عبید زاکانی
عبید زاکانی / عشاق‌نامه / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
ز سوز عشق من جانت بسوزد
همه پیدا و پنهانت بسوزد
ز آه سرد و سوز دل حذر کن
که اینت بفسرد وانت بسوزد
مبر نیرنگ و دستان پیش آن کو
به صد نیرنگ و دستانت بسوزد
به دست خویشتن شمعی میفروز
که هر ساعت شبستانت بسوزد
چه داری آتشی در زیر دامان
کز آن آتش گریبانت بسوزد
دل اندر وصل من بستی و ترسم
که ناگه تاب هجرانت بسوزد
ندارد سودت آن گاهی که گوئی
عبید آن نامسلمانت بسوزد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به سوز و گداز عشق اشاره دارد و هشدار می‌دهد که عشق می‌تواند به شدت جان آدمی را بسوزاند. سخن از درد و اندوه جدایی و عشق ناپایدار است که می‌تواند به طرز ناگهانی جان را تحت تأثیر قرار دهد. شاعر با بیان اینکه نیرنگ‌ها و فریب‌ها ممکن است به آسیب بیشتری منجر شود، به این نکته تأکید می‌کند که نباید خود را قربانی آتش عشق کرد، زیرا این آتش می‌تواند هر لحظه و به طور ناگهانی دامن انسان را بسوزاند. در نهایت، اشاره به خطرات عشق و جدایی و تأثیر منفی آن بر روح و جان آدمی می‌شود.