نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

قطعهٔ ۱۴ - پاس ادب رهی معیری

رهی معیری / چند قطعه / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

پاس ادب، به حد کفایت نگاه دار

خواهی اگر ز بی‌ادبان یابی ایمنی

با کم ز خویش، هرکه نشیند به دوستی

با عز و حُرمت خود، خیزد به دشمنی

در خون نشست غنچه، که شد هم‌نشین خار

گردن فراخت سرو، ز برچیده دامنی

افتاده باش، لیک نه چندان که همچو خاک

پامال هر نبهره شوی، از فروتنی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر به اهمیت ادب و احترام اشاره شده است. گفته می‌شود که برای داشتن ایمنی از بی‌ادبان باید ادب را در حد لازم حفظ کرد. دوستی با افراد کم‌ادب می‌تواند به دشمنی منجر شود. همچنین، به تشبیه‌هایی از طبیعت اشاره شده است؛ مانند غنچه‌ای که با خاری هم‌نشین شده و درنتیجه آسیب می‌بیند. شاعر به ما یادآوری می‌کند که حتی اگر در وضعیت نامناسبی قرار داشته باشیم، نباید به تندی و بی‌احترامی پاسخ دهیم و باید با تواضع رفتار کنیم تا از آسیب‌ها دور بمانیم.