رباعی شمارهٔ ۳۴ رودکی
رودکی سمرقندی / رباعیات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
گر بر سر نفس خود امیری، مردی
بر کور و کر ار نکته نگیری، مردی
مردی نبود فتاده را پای زدن
گر دست فتادهای بگیری، مردی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این ابیات به مقام مردانگی و انسانیت اشاره دارد. شاعر میگوید اگر بر نفس خود تسلط پیدا کنی و رهبری آن را در دست بگیری، این خود نشانه مردی است. همچنین، اگر کسانی که ناتوان هستند را درک نکرده و به آنها کمک نکنی، به راستی مرد نیستی. در نهایت، مردی به معنای یاری رساندن به دیگران و حمایت از افراد ضعيف و افتاده است.