غزل شمارهٔ ۱۸۸۶ مولانا
مولانا / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)
نی نی به از این باید با دوست وفا کردن
نی نی کم از این باید تقصیر و جفا کردن
زخمی که زند دستت بر عاشق سرمستت
نتواند غیر تو تدبیر دوا کردن
مرغی که چشد یک دم از دانه دام تو
در خاطر او ناید آهنگ هوا کردن
ای کار دو چشم تو بی‌جرم و گنه کشتن
وی کار دو لعل تو حاجات روا کردن
خوش واقعه‌ای دارد دل با غم عشق تو
نی روی فروخوردن نی رای رها کردن
دعوی صفا کردن در عشق تو نیکو نیست
با جان صفا چه بود تفسیر صفا کردن
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به دلبستگی و وفاداری در عشق اشاره دارد. او می‌گوید که باید در دوستی و عشق وفا کرد و از بدرفتاری و خیانت دوری کرد. او به زخم‌هایی که از محبوب به دل عاشق وارد می‌شود اشاره می‌کند و می‌گوید تنها محبوب می‌تواند این زخم‌ها را درمان کند. همچنین شاعر به وابستگی عمیق عاشق به محبوب خود اشاره کرده و می‌گوید که پس از یک بار تجربه عشق، دیگر نمی‌تواند به محبوب دیگری فکر کند. در نهایت، او تأکید می‌کند که در عشق واقعی نباید صرفاً به ظاهر و ادعاهای پاکی اکتفا کرد، بلکه باید در عمق وجود صفا و صداقت را نشان داد.