نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

غزل شمارهٔ ۲۵۳۴ مولانا

مولانا / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

مها یک دم رعیت شو مرا شه دان و سالاری

اگر مه را جفا گویم بجنبان سر بگو آری

مرا بر تخت خود بنشان دوزانو پیش من بنشین

مرا سلطان کن و می‌دو به پیشم چون سلحداری

شها شیری تو من روبه تو من شو یک زمان من تو

چو روبه شیرگیر آید جهان گوید خوش اشکاری

چنان نادر خداوندی ز نادر خسروی آید

که بخشد تاج و تخت خود مگر چون تو کلهداری

ز بس احسان که فرمودی چنانم آرزو آمد

که موسی چون سخن بشنود در می‌خواست دیداری

یکی کف خاک بستان شد یکی کف خاک بستانبان

که زنده می‌شود زین لطف هر خاکی و مرداری

تو خود بی‌تخت سلطانی و بی‌خاتم سلیمانی

تو ماهی وین فلک پیشت یکی طشت نگوساری

کی باشد عقل کل پیشت یکی طفلی نوآموزی

چه دارد با کمال تو به جز ریشی و دستاری

گلیم موسی و هارون به از مال و زر قارون

چرا شاید که بفروشی تو دیداری به دیناری

مرا باری بحمدالله چه قرص مه چه برگ که

ز مستی خود نمی‌دانم یکی جو را ز قنطاری

سر عالم نمی‌دارم بیار آن جام خمارم

ز هست خویش بیزارم چه باشد هست من باری

سگ کهفی که مجنون شد ز شیر شرزه افزون شد

خمش کردم که سرمستم نباید بسکلد تاری

بهل ای دل چو بینایی سخن گویی و رعنایی

هلا بگذار تا یابی از این اطلس کلهواری

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر خواستار توجه و احسان یک پادشاه است و از او می‌خواهد که او را به مقام سلطنت برساند. او به زیبایی توصیف می‌کند که چطور می‌تواند با برخورداری از لطف پادشاه به اوج کمال برسد. شاعر احساس می‌کند که در این دنیا هیچ چیز ارزشمندتر از ارتباط با معشوقه و بارقه‌های عشق نیست و در عوض از دارایی‌هایی مانند طلا و مال دنیا صرف نظر می‌کند. او به تأثیر عشق بر قلب و روح انسان اشاره دارد و در نهایت به رهایی از زندگی روزمره و مشکلات آن می‌اندیشد. این اشعار به نوعی، تجلی عشق، اشتیاق و ناچیز بودن دنیویات در برابر عشق حقیقی هستند.