نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۱۷ سعدی

سعدی شیرازی / قطعات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

بی‌هنر را دیدن صاحب هنر

نیش بر جان می‌زند چون کژدمی

هر که نامردم بود عذرش بنه

گر به چشمش درنیاید مردمی

راست می‌خواهی به چشم خارپشت

خار پشتی خوشترست از قاقمی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به تضاد بین هنرمند و بی‌هنر می‌پردازد. دیدن یک هنرمند توسط کسی که فاقد هنر است، مانند نیش زدن کژدم به روح انسان است. هر کسی که مردمانگی در وجودش نیست، نیازی به عذرخواهی ندارد، حتی اگر هنر دیگران را نبیند. در نهایت، شاعر می‌گوید که اگر راست می‌خواهی، بهتر است خارپشت را که دارای ویژگی‌ها و قابلیت‌های خود است، بر قاقم که از نظر ظاهری زیبا اما بی‌فایده است، ترجیح دهی.