نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۳۴ سعدی

سعدی شیرازی / مثنویات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

حرامش باد بدعهد بداندیش

شکم پرکردن از پهلوی درویش

شکم پر زهرمارش بود و کژدم

که راحت خواهد اندر رنج مردم

روا دارد کسی با ناتوان زور؟

کبوتر دانه خواهد هرگز از مور؟

اگر عنقا ز بی‌برگی بمیرد

شکار از چنگ گنجشکان نگیرد

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به نقد انسان‌های بدعهد و ناپاک می‌پردازد که برای پر کردن شکم خود از مظلومان و ناتوانان بهره‌برداری می‌کنند. شاعر به این نکته اشاره می‌کند که کسی که به ضعیفان زور می‌گوید، نمی‌تواند از آنها چیزی به‌دست آورد و این رفتار ناپسند و بی‌اخلاقی است. به‌عبارتی دیگر، ظلم و ستم بر ناتوانان نه‌تنها شایسته نیست، بلکه در نهایت منجر به رنجی بزرگ‌تر برای ظالم خواهد شد.