غزل شمارهٔ ۲۷۸۶ صائب
صائب / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
دیده از عیب کسان در خواب چون مخمل کنید
چون رسد نوبت به عیب خود، نظر احول کنید
باعث رنگینی دیوان محشر می شود
چهره از اشک پشیمانی اگر جدول کنید
قامت خم چون مه نو در کمین پس خم است
زودتر آیینه تاریک خود صیقل کنید
پرده ظلمت به قدر روشنی گردد زیاد
عالمی بر خود چرا تاریک از مشعل کنید؟
تا بود دل در درون سینه بیتابی بجاست
این سپند شوخ را بیرون ازین منقل کنید
کوته اندیشی است دیدن اول هر کار را
در مآل کارها اندیشه از اول کنید
دردسر بسیار دارد پاس دلها داشتن
شانه آن زلف را زنهار از صندل کنید
مشرق خورشید تابان می شود صائب چو صبح
سینه خود را به نور صدق اگر صیقل کنید
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به نحوی به خودآگاهی و اصلاح نفس اشاره دارد. شاعر به خواننده یادآور می‌شود که باید به عیب‌های خود توجه کند و از عیب‌های دیگران غافل شود. او اشاره می‌کند که پشیمانی و اشک می‌تواند منجر به یادآوری اشتباهات شود و تأکید می‌کند که باید هر چه زودتر به اصلاح خود بپردازیم. همچنین، در این متن به اهمیت نگرش درازمدت به امور زندگی اشاره شده و از کوتاه‌نظری پرهیز می‌شود. در نهایت، شاعر با بیان اینکه صداقت و نور حقیقت می‌تواند انسان را روشن کند، انسان را به تلاش برای بهتر شدن و خودسازی دعوت می‌کند.