نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۳۴۴ سیف فرغانی

سیف فرغانی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

ایا سلطان عشق تو نشسته بر سریر دل

بلشکرهای خود کرده تصرف در ضمیر دل

رئیس عقل را گفتم سر خود گیر ای مسکین

چو شاه عشق او بنهاد پایی بر سریر دل

ترا از حسن لشکرهاست ای سلطان سلطانان

که می گیرند ملک جان و می آرند اسیر دل

ز سوزن بگذرد بی شک تن چون ریسمان من

اگر مقراض غم رانی ازین سان بر حریر دل

درین ملکی که من دارم خراب از دولت عشقت

غمت گو کار خود می کن که معزولست امیر دل

بدان رخسار چون آتش تنور عشق بر کردی

من ناپخته از خامی درو بستم خمیر دل

چو مالک بی زیان باشد ز دوزخ هرکه او دارد

ز رضوان خیال تو بهشتی در سعیر دل

اگر عیسی عشق تو نکردی چاره چشمش

بنور آتش موسی ندیدی ره ضریر دل

در آ در خانقاه ای جان و در ده صوفیانش را

می عشقت، که بیرون برد ازو سجاده پیر دل

چو جان را آسیای شوق در چرخست از وصلت

بده آبی که در افلاک آتش زد اثیر دل

ز عشقت خاتمی گر هست جان چون سلیمان را

نگین مهر غیر تو بخود نگرفت قیر دل

مداد از خاطر و کاغذ کند از دفتر فکرت

برای ذکر تو، وز جان قلم سازد دبیر دل

دلم بی غم غمت بی دل نبودستند واکنون شد

دل من ناگزیر غم غم تو ناگزیر دل

وراورا نیز دریابی چنان مگذار (و) مستش کن

که بی آن بدرقه در ره خطر دارد خطیر دل

هنوز این دایه گیتی نزاد از مادر فطرت

که نوزادان اندوهت همی خوردند شیر دل

ز دست هستی خود سر نبردی سیف فرغانی

اگر زنجیر عشق تو نبودی پای گیر دل

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

غزل درباره عشق و تاثیر عمیق آن بر دل و وجود انسان است. شاعر به سلطان عشق اشاره می‌کند که بر دل حاکم شده و عقل و احساسات را تحت تأثیر قرار داده است. او از غم عشق و سوزش دل ناشی از آن سخن می‌گوید و بر این نکته تأکید می‌کند که عشق می‌تواند انسان را از دنیای مادی به عالم معنوی منتقل کند. شاعر از زیبایی محبوب و تأثیر مثبت آن بر زندگی و روح خود می‌گوید و نشان می‌دهد که عشق می‌تواند هم دردآور باشد و هم شفا بخش. در نهایت، او عشق را به عنوان نیرویی قوی معرفی می‌کند که انسان را به خود می‌کشاند و از زنجیرهای دنیوی آزاد می‌کند.