نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۳ - حکایت شیخ محمود شبستری

شیخ محمود شبستری / فصل دوم / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

پشّه​ای رفت بر درخت چنار

گفت خواهم که بر پرم هشدار

گفتش آخر کزین نشست چه خاست

تا زبرخاستن چه خیزد راست

پشه​ای بیش نیستی به وجود

تا که اندیشی از قیام و قعود

هیچ از طور خویشتن مگذر

فطرت خویش را به جای آور

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، پشه‌ای بر درخت چنار نشسته و می‌گوید که می‌خواهد از پر خود آگاهی یابد. در پاسخ به او گفته می‌شود که چرا به این فکر می‌کنی، چرا که از نشستن به پرواز کردن چه نتیجه‌ای می‌گیری. پشه بیشتر از یک موجود کوچک نیست و بهتر است به جای فکر کردن به قیام و قعود، به طبیعت و فطرت خود توجه کند و به حقیقت وجودی خود پایبند باشد.