نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۹۷ ادیب الممالک

ادیب الممالک فراهانی / مقطعات / وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

ز«ده مویز» کسی کو طلب کند گندم

چو ابلهی است که جوید ز یاسمین گشنیز

مویز زاده تاک است و نان سلاله خاک

نژاد خاکی خوار است و نسل تاک عزیز

به حکم آنکه خدایم ز اولین فطرت

بداده دانش و فرهنگ و هوش و رای و تمیز

ز«ده مویز» نخواهم از این سپس گندم

ولیک خواهم آب گشاده را ز مویز

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

غزلی که بیان شده، به تفاوت میان خواسته‌های انسانی اشاره دارد. شاعر با استفاده از تمثیل‌هایی مانند مویز (میوه‌ی انگور) و گندم، به این نکته می‌پردازد که مثل یک فرد احمق نمی‌تواند چیزهای بی‌ارزش را با چیزهای ارزشمند عوض کند. مویز نماد زیبایی و لطافت است، در حالی که گندم نماد نان و sustenance (معیشت) است. شاعر معتقد است که باید خواسته‌ها را بر اساس ارزش‌های واقعی تنظیم کرد و از مویز به عنوان نماد روشنایی و آگاهی استفاده کند تا به رشد و بهبود زندگی فردی و اجتماعی دست یابد. در پایان اشاره دارد که او نمی‌خواهد فقط به مویز بپردازد، بلکه خواهان آب و برکت واقعی است.