نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲ - در مقدمه شاهنامه فردوسی در توحید فرموده ادیب الممالک

ادیب الممالک فراهانی / در تقریظ شاهنامه و مثنویات و قطعات دیگر / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

روان را بدانش ستایش نمود

سخن را ترازوی دانش نمود

سپس خامه را با زبان جفت کرد

نی گنگ را داور گفت کرد

زبان هست چون خسروی باشکوه

ورا خامه دستور دانش پژوه

چنان چون ز دستور پیروز بخت

هویدا شود راز سالار تخت

شود خوانده از خامه راز زبان

ازیرا که باشد ورا ترجمان

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این متن، به اهمیت زبان و نوشتار در انتقال دانش و فهم اشاره شده است. زبان مانند یک پادشاه با شکوه است که به کمک خامه (قلم) می‌تواند رازهای دانش را آشکار کند. نوشتار به عنوان ابزاری برای بیان و ترجمه‌ی مفاهیم و اندیشه‌ها به کار می‌رود و به ما کمک می‌کند تا به فراگیری دانش بپردازیم و اسرار را بشناسیم. به طور کلی، متن تأکید دارد که زبان و نوشتار نقش اساسی در گسترش و درک علم و دانش دارند.