شمارهٔ ۲۶ - راز تیموری ادیب الممالک
ادیب الممالک فراهانی / در تقریظ شاهنامه و مثنویات و قطعات دیگر / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)
یک آشوب عظیمی اندرین گیتی بدست آید
ز سوزش خاک در شیون ز دودش مصر مست آید
چو دود از مصر بر خیزد به خشک و تر درآمیزد
به ملک روم یعنی در زمین خور نشست آید
چنان بارد بسر هر تازه چرخی راز چرخ آتش
که از پستی بلا خیزد از بالا به پست آید
قصاص از حق شود پیدا بلای ایزد از بالا
به فرق انگلیس و روس و هر باطل ز مست آید
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این اشعار به وصف یک آشفتگی و ناامنی عظیم در جهان اشاره دارند که ناشی از درد و رنج مردم است. آتش و دود ناشی از بحرانهای اجتماعی و سیاسی به سرزمینهای مختلف سرایت میکند. این درد به سرعت در تمامی زمینها گسترش مییابد و اثرات آن بر روی انسانها و کشورها کاملاً مشهود میشود. در نهایت، این بلایا و دردها به عنوان مجازات و عقوبتهای الهی جلوهگر میشوند و بر سر قدرتها و کشورها نازل میشوند.