شمارهٔ ۲۸ - موافقت انگلیس و تصدیق بر بستن عهد و پیمان ادیب الممالک
ادیب الممالک فراهانی / مثنویات / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)
چو روس این سخن گفت با انگلیس
بگفتش هلا زود پیمان نویس
که با هم نجوئیم راه دوئی
نرانیم گفت از منی و توئی
بزودی کنیم این زمین را دو بهر
ز دشت و که و رود و رستاق و شهر
نه شمشیر بایست و نه تیر تخش
نه خمپاره و نه توپ چون آذرخش
که ایرانیان خسته اند از دو کار
یکی از نهیب و دوم از فشار
بزودی خورند از دم ما فریب
فریب ار نشد راند باید نهیب
نشاید به ایرانیان جنگ خواست
که با مرده پیکار جستن خطاست
همه مردم امروز بی دار و گیر
بما سفته کوشند و فرمان پذیر
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر، روس به انگلیس می‌گوید که باید به‌زودی پیمان جدیدی ببندند و توافق کنند که با هم درگیر نشوند. او پیشنهاد می‌کند که زمین را به دو قسمت تقسیم کنند بدون اینکه نیازی به جنگ و سلاح باشد، چون ایرانیان از جنگ و فشار خسته‌اند. روس تاکید می‌کند که ایرانیان در حال حاضر بی‌سلاح و تسلیم هستند و بهتر است به جای جنگ از فریب یا تهدید استفاده کنند. در نهایت، او اشاره می‌کند که نباید با مردمی که در شرایط سخت هستند، پیکار کرد.