نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۹ - نگارش عهدنامه ادیب الممالک

ادیب الممالک فراهانی / مثنویات / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

سپس بهر تاراج این تاج و تخت

نشستند و پیمان به بستند سخت

که در خاک ایران سپارند راه

به روز سپید و به شام سیاه

دلیرانش را خوار و خیره کنند

چراغ شبش تار و تیره کنند

به هرجا پرستشگه ایزدی

بکوبند یکسر ز نابخردی

نمانند از رازداران دین

تن زنده بر جا در آن سرزمین

بدان سان که اندر سمرقند و سغد

سپردند جای هزاران به جغد

چنان چون به فرغانه و دشت چاچ

مساجد شده پر ز ناقوس و خاج

به ایران زمین نیز غوغا کنند

مساجد بدل بر کلیسا کنند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، سخن از توطئه‌ای است که برای تسلط و تسخیر ایران توسط گروهی ساماندهی شده است. آن‌ها تصمیم می‌گیرند که در خاک ایران مسیری را برگزینند که روزهای روشن را به شب‌های تاریک تبدیل کند و دلیران و فداکاران این سرزمین را خوار کنند. همچنین قصد دارند با نابود کردن مکان‌های مذهبی و آیینی، دین و باورهای مردم را از بین ببرند و به جای آن، مساجد را به جای کلیساها قرار دهند. این نقشه به نوعی یادآور سرنوشت سهمگین مردمان سمرقند و سغد است که تحت سلطه دشمنان قرار گرفته‌اند. هدف نهایی آنان دگرگون‌سازی فرهنگ و دین ایرانیان است.