المقالة الثانیة عطار
عطار نیشابوری / بخش دوم / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
پسر گفتش گر این شهوت نباشد
میان شوی و زن خلوة نباشد
نباشد خلق عالم را دوامی
نماند در همه گیتی نظامی
اگر این حکمت و ترکیب نبود
بساط ملک را ترتیب نبود
یکی باید هزار و یک تن آراست
که تا یک لقمه بنهی در دهان راست
بحکمت کارفرمایان این راه
ز ماهی کار میرانند تا ماه
زمین از کف فلک تابد ز دودی
که گر چیزی نبایستی نبودی
اگر شهوة نبودی در میانه
نه تو بودی و نه من در زمانه
تو شهوة می براندازی ز مردان
دلم را سر این معلوم گردان
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر، شاعر به اهمیت شهوت در زندگی انسانها اشاره میکند و میگوید که اگر شهوت وجود نداشت، نه زوجیتی بین زن و شوهر برقرار میشد و نه نظامی در دنیا دیده میشد. او تأکید میکند که وجود این شهوت باعث میشود که زندگی ادامه یابد و انسانها به یکدیگر متصل شوند. شاعر با اشاره به حکمت و نظم جهان، بیان میکند که این ترکیبات و احساسات هستند که دنیا را سامان میدهند و اگر این احساسات نبودند، نه انسانها بودند و نه زمانهای. در نهایت، او از معشوقش میخواهد که به او بگوید چرا این احساسات را در مردان ایجاد میکند.