بخش ۸ - الحكایة و التمثیل عطار
عطار نیشابوری / بخش سی و چهارم / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
گفت ذوالنون است کان دانای راز
چون کند از هم بساط مجد باز
گر گناه اولین و آخرین
بیش باشد ز آسمانها و زمین
برحواشی بساطش آن گناه
محو گردد جمله بر یک جایگاه
گر شود خورشیدنور افشان دمی
محو گردد صد جهان ظلمت همی
قطرهٔ چند ازگنه گر شد پلید
در چنان دریا کجا آید پدید
نه همه آنجایگه طاعت خرند
عجز نیز و ضعف هر ساعت خرند
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن اشاره به دانش و حکمت ذوالنون دارد و بیان می‌کند که حتی اگر گناه انسان‌ها، چه نخستین و چه آخرین، بسیار زیاد باشد، می‌تواند به لطف و رحمت الهی محو شود. به‌عنوان مثال، نور خورشید می‌تواند تاریکی‌ها را بزداید و دریا نمی‌تواند قطره‌ای پلید را جایی نمایان کند. همچنین این متن به ضعف و ناتوانی انسان‌ها در برابر خداوند اشاره می‌کند، که نشان می‌دهد فقط اعمال نیک نمی‌توانند معیار همه چیز باشند.