شمارهٔ ۴ شیخ بهایی
شیخ بهایی / مثنویات پراکنده / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
یکدمک با خود آ، ببین چه کسی
از که دوری و با که هم نفسی
جور کم، به ز لطف کم باشد
که نمک بر جراحتم پاشد
جور کم، بوی لطف آید از او
لطف کم، محض جور زاید از او
لطف دلدار اینقدر باید
که رقیبی از او به رشک آید
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر، شاعر به بررسی روابط عاطفی میپردازد و از شخصی میخواهد که به دقت به اطرافش نگاه کند و بداند که با چه کسانی در ارتباط است. او به این نکته اشاره میکند که محبت و لطفی که دریافت میشود، باید آنقدر زیاد و خالص باشد که دیگران از آن حسرت بخورند و به رقابت بپردازند. در واقع، عشق و محبت واقعی باید به گونهای باشد که دیگران را تحت تأثیر قرار دهد و باعث حسادت آنها شود.