نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

غزل شمارهٔ ۱۶۳۴ بیدل دهلوی

بیدل دهلوی / غزلیات / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

یاران به رنگ رفته دو روزم مثل‌ کنید

تمثال من‌کم است‌گر آیینه تل‌کنید

انجام این بساط در آغاز خفته است

شام ابد تصور صبح ازل ‌کنید

یک‌گام پیش از آب در این ورطه آتش است

فکری به سیر عبرت حوت و حمل‌ کنید

گر دستگاه چینی بی‌ موست اعتبار

رفع هوس به خارش سرهای‌ کل ‌کنید

بی ‌ضبط حرص پیش نرفته است سعی خلق

تدبیر پای لنگ به بازوی شل‌ کنید

این پشت و پهلویی که بمالید بر زمین

دلاک امتحانی رفع ‌کسل کنید

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به موضوعاتی مانند زوال زندگی، تفکر در مورد زمان و تقدیر اشاره دارد. شاعر به یاران خود می‌گوید که زندگی و نماهای آن زودگذر هستند و باید به عمق معانی دقت کرد. او از ویژگی‌های مادی و ظاهری دنیا یاد می‌کند و توصیه می‌کند به گذشته و حال به دقت بنگریم و در این مسیر از تجربیات عبرت بگیریم. در کل، شعر دعوت به تفکر عمیق و دقت در حیات و یا به عبارتی، حسرت بر روزهای گذشته و آموزه‌های زندگی است.