نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ٣٧١ ابن یمین

ابن یمین فریومدی / قطعات / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

هر که در اصل بد نهاد افتاد

هیچ نیکی ازو مدار امید

ز آنکه هرگز بجهد نتوان کرد

از کلاغ سیاه باز سفید

دون پرستی مکن که می نشود

در صفا هیچ ذره چون خورشید

هر کرا دور چرخ جامی داد

بابصارت نکشت چون جمشید

بید را گر بپرورند چو عود

بر نیاید نسیم عود از بید

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این اشعار به این موضوع می‌پردازند که انسان‌های با نهاد ناپاک بعید است که کارهای خوب از آن‌ها سر بزند. به عبارت دیگر، طبیعت انسان تأثیر زیادی بر رفتار و کردار او دارد و تغییر نهاد بنیادی دشوار است. همچنین، اشاره می‌شود که اگر کسی در زمینه‌ای نادرست عمل کند، نمی‌تواند به یک تغییر اساسی در خود بپردازد. به طور کلی، تأکید بر اهمیت نهاد و تربیت صحیح دارد و اشاره به این دارد که تغییر ماهیت درونی بسیار دشوار است، مشابه به این که درخت بید هرگز عطر عود نمی‌دهد.