نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۵۴۶ ابن یمین

ابن یمین فریومدی / قطعات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)

با خبر باش که دنیا گذرانست ایدل

خیز کاین خوابگه بیخبرانست ایدل

هر یک از برگ بنفشه که دمد از دل خاک

خال مشکین رخ سیمبرانست ایدل

شاخ سنبل که سر از جیب زمین بر دارد

جعد عنبر شکن خوش پسرانست ایدل

وقت دریاب که بس کاسه سرهای ملوک

تفته در کارگه کوزه گرانست ایدل

بتکبر مرو و شوخی و شنگی مفروش

کین سر کوچه صاحبنظرانست ایدل

در همه کار پس و پیش نگهدار از آنک

خویش و بیگانه ز هر سو نگرانست ایدل

بهمه خلق جهان خلق پسندیده نمای

که سوی خلد برین راهبرانست ایدل

گر نه بر وفق مراد تو بود کار جهان

از جهان نیست ز دور قمرانست ایدل

مادران نقش بیک رنگ ببستند ولیک

اختلاف از حرکات پدرانست ایدل

ای بسا کابن یمین درگه و بیگه گفته‌ست

که سعادت همه با بی هنرانست ای دل

من گرفتم که نمودی ید بیضا بسخن

نطق عیسی چه کنی دور خرانست ایدل

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به اهمیت گذرایی زندگی و دنیا اشاره دارد. شاعر به خواننده هشدار می‌دهد که دنیا ناپایدار و در حال تغییر است و نباید در خواب غفلت باقی بماند. زیبایی‌های طبیعت، همچون بنفشه و سنبل، نماد لحظات زودگذر زندگی هستند و هر یک از این گل‌ها می‌تواند یادآور زیبایی‌های جهان باشد. شاعر همچنین بر احتیاط در برخورد با دیگران تأکید می‌کند و می‌گوید که باید در روابط با مردم و در امورات زندگی محتاط و متین بود، زیرا دنیا دائماً در حال تغییر است و هیچ‌کس مطمئن نیست. نهایتاً، او به این نکته اشاره دارد که سعادت و خوشبختی به عمل و کردار انسان‌ها بستگی دارد و نباید از سر بی‌توجهی رفتار کرد، چرا که دنیای واقعی پیوندی عمیق با رفتارها و حرکات ما دارد. در کل، شعر دعوتی است به آگاهی و عمل در دنیای پرتلاطم.