فصل ۱۳۴ عین‌القضات همدانی
عین‌القضات همدانی / لوایح / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
معشوق با نمک جگرخوار بود و بنزد او عاشق سوخته و خوار بود اَذَلُّ الْاَشیاءِ الْمُحبُّ بِمَحْبُوبهِ وَالْفَقیرُ الْطَماعُ ای عزیز ناز معشوق کشیدن دشوار است زیرا که پیوسته معشوق خواهد که داد جمال خود بدهد درین کرشمه جان و دل و دیده و دین و عقل بحبّۀ نیرزد:
جان و دل و دیده‌ام ببازار غمت
واللّه که بحبۀ نیرزد ای جان
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این ابیات به توصیف عشق و دلبستگی عمیق شاعر به معشوقش می‌پردازد. شاعر احساس می‌کند که عشق به معشوقش او را خوار و ذلیل کرده و به رغم رنج و عذابی که می‌کشد، نمی‌تواند از عشق او دست بکشد. او به زیبایی معشوق اشاره می‌کند و می‌گوید که در مقابل زیبایی او، جان و دل و عقلش به هیچ نمی‌ارزد. در نهایت، او می‌فهمد که این عشق و وابستگی چقدر دشوار و دردناک است، اما همچنان به آن ادامه می‌دهد.