فصل ۱۴۴ عین‌القضات همدانی
هر چیزی که هست ببلا بکاهد بنعما بیفزاید مگر عشق که ببلا بیفزاید و بنعما بکاهد. ای درویش از آنجا که حقیقت عشق است باید که بهیچ نیفزاید و نکاهد اَلْمَحَبَّةُ لایَزیدُ باْلبِرِّ وَلایَنْقُصُ بِالْجَفاءِ اما بدانکه عشق آتش است و هیزم او تن و جان و دل و دیدۀ عاشق، تا آن دروی نیفتد شعله برنیارد و حرارت او نیفزاید.
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن درباره عشق صحبت می‌کند و می‌گوید که برخلاف سایر چیزها که در شرایط مختلف ممکن است کمتر یا بیشتر شوند، عشق همیشه با مشکلات و مصائب بیشتر می‌شود. عشق حقیقی هیچگاه کم نمی‌شود و در برابر بی‌توجهی و دوری نیز آسیب نمی‌بیند. اما عشق مانند آتش است که برای شعله‌ور شدن به هیزم نیاز دارد و این هیزم همان وجود و احساسات عاشق است. تا زمانی که عاشق احساساتش را ابراز نکند، عشق حرارت و شعله‌ای نخواهد داشت.