فصل ۲ عین‌القضات همدانی
عین‌القضات همدانی / لوایح / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
هر چیز که هست او را قبله ایست و روی او یا از راه صورت یا از راه معنی بدان قبله است مگر عشق بی روی که او ماحی قلبهاست گاه گاه عشق را در بوتۀ ابتلا بکلی بگدازد و از وجود او بپردازد و روی بعالم بیجهات محبوب آرد و از اینجا گفته‌اند:
چون قبله بجز جمال محبوب نبود
عشق آمد و محو کرد هر قبله که بود
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به بیان مفهوم عشق و محبوبیت می‌پردازد. همه چیز در دنیا به یک قبله (نقطه معطوف) اشاره دارد، اما عشق واقعی بی‌واسطه و بی‌روی است. این عشق قادر است تمام تصورات قبلی و مادی را محو کند و فرد را به سمت مفهوم عمیق‌تری از محبوبیت سوق دهد. به عبارتی، عشق به قدری قوی است که می‌تواند هر چیز دیگری را از فراموشی بگذراند و تنها جمال محبوب را در ذهن و قلب جایگزین کند.