غزل شمارهٔ ۶۸۳ فیض کاشانی
فیض کاشانی / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)
دردا که درین راه بسی رنج کشیدیم
بس راه بریدیم و بمنزل نرسیدیم
قومی که ره راست گزیدند و رسیدند
ما در غم تحصیل ره راست خمیدیم
آنقوم گر آرام گذشتند گذشتند
ما در پی آرام همه عمر طپیدیم
گفتند که این راه بمقصد دو سه گامست
طی شد همهٔ عمر بمقصد نرسیدیم
گفتند ز خود تازهی ره نشود طی
جان رفت برون از تن و از خود برمیدیم
بشکافت غبار از سر خار ره و بنمود
بودیم خود آن خار که در پای خلیدیم
هر تخم که در مزرعه عمر فشاندیم
حیرت درویدیم و بحسرت نگریدیم
زابر کرمش فیض مگر رحمتی آید
تا پاک شویم از دنس خود که پلیدیم
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به بیان رنج‌ها و ناکامی‌های خود و دیگران در مسیر زندگی می‌پردازد. او به دردی که در تلاش برای رسیدن به هدف‌هایش کشیده، اشاره می‌کند و این که هر چقدر در این راه تلاش کرده‌اند، به مقصد نرسیده‌اند. او بر این نکته تأکید می‌کند که دیگران با آرامش و سهولت به هدف‌هایشان رسیده‌اند، در حالی که آن‌ها عمر خود را در جستجوی آرامش سپری کرده‌اند. همچنین، شاعر حسرت راهی که پیموده‌اند و بی‌ثمری تلاش‌هایشان را بیان می‌کند و در نهایت به امید رحمت الهی و پاک شدن از آلودگی‌های خود اشاره می‌کند.