نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۱ قوامی رازی

قوامی رازی / دیوان اشعار / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

مرکب اقبال را زین کرده‌ای

نصرت ملک از پی دین کرده‌ای

آسمان ملک را از روی و لفظ

تاوگاه ماه و پروین کرده‌ای

در جهان چون پادشاهان کریم

بخشش و بخشایش آیین کرده‌ای

از کرم این در خورد کز روی مهر

چون کریمان پشت برکین کرده‌ای

گاه عدل اندر ولایت گرگ را

از کنار میش بالین کرده‌ای

زان شبه سر کهر با اندام کلک

عقل را دست گهرچین کرده‌ای

زان سیه‌رویان خط بر نامه‌ها

شهر بند هندوان چین کرده‌ای

اختیار کعبه کرده سخت نیک

به اختیاری که اختیار این کرده‌ای

چون توانی شد به کعبه کز سخا

کعبه عالم ورامین کرده‌ای

شعر من جان سنایی تازه کرد

تا مرا از فضل تلقین کرده‌ای

با قوامی هرچه اندر ری کنی

با سنائی آن به غزنین کرده‌ای

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این بخش از شعر، شاعر به ستایش فردی بزرگ و نیکوکار می‌پردازد که به خاطر ایمانش، در انجام امور نیک و سلطنت بر دل‌ها موفق است. او با بخشش و کَرَم خود مانند پادشاهان کریم عمل می‌کند و مهر و محبت را در جامعه گسترش می‌دهد. اشاره به عدالت و نحوه اداره‌اش در بین مردم و حیوانات مانند گرگ و میش، نشان‌دهنده تدبیر و حکمت اوست. شاعر همچنین به زیبایی خط و نوشتار اشاره می‌کند و برتری او را بر دیگران در برنامه‌ریزی و اختیار وفاداری به کعبه یادآور می‌شود. در نهایت، او شعرش را به سنایی پیوند می‌زند و بر اثر فضایل این فرد تأکید می‌کند.